Selecties

Gastro-intestinaal stelsel

• Fissura ani
  • Eerste keuze ter verlichting van de pijn*.
  • In combinatie met niet-medicamenteus advies.
  • Toepassen vóór** de ontlasting.
  • Behandeling beperkt tot 4 weken.
• Hemorroïden
  • Ter verlichting van de pijn enkel bij gediagnosticeerde hemorroïden, dus niet bij klachten van rectaal bloedverlies*.
  • In combinatie met niet-medicamenteus advies.
  • Behandeling beperkt tot 4 weken.

Motivatie

• Lokale anesthetica heeft wellicht een pijnstillend effect, maar geen significant effect op de genezing.
• Maatregelen ter bevordering van een vlotte ontlasting evenals eenvoudige lokale maatregelen (na elke stoelgang zacht toilet met zeepvrij water en vervolgens voorzichtig drogen) zijn ook belangrijk.
• Bij kortdurig gebruik en met een geschikte dosering is lidocainevaseline creme een veilige optie.
  

Dosering

• De gebruikelijke aanbevolen dosering voor volwassenen is 1 à 3 g crème, 2x/d, aan te passen in functie van het effect, tot maximum 10g per keer en 20 g per dag.
• Bij oudere patiënten, in het bijzonder kwetsbare ouderen, moet een lagere dosis worden gebruikt. Bijvorbeeld beginnen met een hoeveelheid crème ter grootte van een erwt, niet meer dan 2x per dag.

Bijzondere voorzorgen

• Preparaten die adrenaline bevatten, dienen met voorzichtigheid gebruikt te worden bij patiënten met aritmieën, coronaire ischemie, arteriële hypertensie en hyperthyreoïdie, en bij patiënten behandeld met monoamineoxidase-inhibitoren.
• De preparaten die adrenaline bevatten, moeten bewaard worden bij 2 à 8° C, de preparaten zonder adrenaline kunnen bij kamertemperatuur bewaard worden.
• Injecteerbare lokale anesthetica: voorzichtig te gebruiken bij patiënten met epilepsie, hartstoornissen of ademhalingsstoornissen.
• Lokale anesthetica aangebracht op de huid: contact met de ogen vermijden. De hoeveelheid te gebruiken product verschilt per indicatie, toedieningsplaats en leeftijd; zorgvuldig nazicht van de SKP is aangewezen.
• Aanbrengen van lidocaïne ter hoogte van de anale streek kan rectale absorptie geven en omzeilt deels het 'first pass'-effect. Patiënten moet worden geadviseerd zich strikt aan de aanbevolen dosering te houden.
• Sommige pleisters bevatten aluminium of ijzer (vermeld bij de specialiteiten). Bij MRI moeten dergelijke pleisters in de te onderzoeken zone verwijderd worden wegens het risico van brandwonden [zie Folia september 2012].

Ongewenste effecten

• Allergische reacties met de esters (en zelden met de amides): vooral lokale reacties; anafylactische reacties zijn zeldzaam. Er is belangrijke kruisovergevoeligheid tussen de esters onderling; tussen de esters en de amiden is er weinig kruisovergevoeligheid.
• (Pseudo)allergische reacties op bewaarmiddelen zoals parabenen en bisulfieten.
• Toxiciteit t.h.v. het centrale zenuwstelsel (agitatie, angst, beven, convulsies) en het cardiovasculaire stelsel (cardiovasculaire collaps, bradycardie, hartgeleidingsstoornissen, hartstilstand): bij overdosering of bij intravasculaire injectie. Ook bij lokaal gebruik op de huid of de mucosa kan overdosering optreden.
• Articaïne: iets frequenter gerapporteerde neurotoxiciteit, waarschijnlijk te wijten aan de hogere concentraties die gebruikt worden.
• Risico van cornealetsels bij contact met de ogen.
• Preparaten met adrenaline: ook hypertensie, aritmieën en angor, vooral bij overdosering of bij intravasculaire injectie.
• Prilocaïne en benzocaïne: ook methemoglobinemie, vooral bij het kind en bij overdosering (aanbrengen op grote oppervlakken of van grote hoeveelheden, te lange applicatieduur).

Interacties

• Ropivacaïne en lidocaïne zijn substraten van CYP1A2 (zie Tabel Ic. in Inl.6.3.). Bupivacaïne, levobupivacaïne en lidocaïne zijn substraten van CYP3A4 (zie Tabel Ic. in Inl.6.3.).

Contra-indicaties

• Preparaten die adrenaline bevatten, zijn gecontra-indiceerd voor anesthesie van organen met een terminale circulatie zoals vingers, tenen, neus, oren en penis, wegens het gevaar voor necrose.

Prijstabel